Erken bebek uyarımında hangi materyeller kullanılır?

Erken bebek uyarımı dediğimizde sağ beyin odaklı öğrenme geçtiği için görsel uyarıcılar çok önemli. Şekil, boyut, hareket ve resim özellikle ön planda. 3 aylıktan itibaren sağ beyinle algılamada bebekler en çok bunları kullanırlar. Dolayısıyla bizim kullandığımız materyallerde araştırmaların önerdiği materyallerle doğru orantıda gidiyor. Öncelikle görsel kartları çok kullanıyoruz. Bunlara flaş kart diyoruz, bu kartlar 1-2 saniyede anne ve bebekle uyguladığımız şeyler. Öncelikle siyah beyaz kartlarla başlıyoruz. Çünkü henüz renkleri seçemiyorlar ve beyin gelişimine göre gidiyoruz. Bebek beyninin siyah beyaz kontrast renkleri çok iyi algıladığını ve bir uyaran olarak kullandığını görüyoruz. Daha sonra kırmızı renk devreye giriyor ve ondan sonra da diğer renkli kartlara geçebiliyoruz. 0-3 ayda siyah beyaz kontrast kartları kullanıyoruz, giderek 12-16 ay ve 18-24 aya kadar bu flaş kartları kendi düzeni içinde hem görsel hem de işitsel olarak çok net kullanabiliyoruz. Bu kartlar müthiş bir uyarıcı, izlerken çocukların verdiği tepkileri, odaklanmalarını görmelisiniz. Bebeklerle çalışırken bazı basamaklar vardır, belirli aylarda kazanılması gereken, onları irdeleyen, tetikleyen çalışmalar yapıyoruz. Bir objeyi tanıması, alması, vermesi, bir elinden öbür eline geçirmesi veya daha ince kasların motor gelişimi açısından, nörolojik gelişim açısından parmaklarını çaprazlayarak kullanması gibi… Ya da kendi isteyerek bir yere uzanması, objeyi ilk kaybolan yerde araması, bir müddet sonra ikinci saklanan yerde araması, küpleri üst üste koyabilmesi, işitsel algı olarak eş sesleri birleştirebilmesi, elindeki minik küpleri model olunduğunda kullanabilmesi, modele göre düzenleyebilmesi, kapakları açıp kapayabilmesi, vida hareketlerini yapabilmesi gibi veya belli bir hedefe halka geçirmesi, boncuk takması gibi. Bunlar çok basit görülebilen fakat belirli gelişim alanlarında mutlaka yapmasını hedeflediğimiz, arzu ettiğimiz faaliyetler. Büyükten küçüğe göre sıralamasını beklemiyoruz ama öncelikle çıkarmasını ve takmasını bekliyoruz, sonra sıralayarak takmasını bekliyoruz. Küpleri üst üste, iç içe koyabilir sonra büyükten küçüğe doğru ya da üst üste dizebilir. Hedefe yönelik yönergeleri takip etmesi çok önemli. 3 aylık bebeğe verdiğimiz yönerge ile 12 aylık, 18 aylık, 22 aylık bebeklerle yaptığımız faaliyetler ve kullandığımız materyaller çok değişiyor. Örneğin, işitsel uyarı olarak düşündüğünüzde bir müzik matını kullanabilirsiniz. Hareketli motor becerileri ve denge çok önemli. Denge hareketleri, kasların motor gelişimi için kullandığımız materyaller, toplarımız, zıplama aletlerimiz, matlarımız, jimnastiğimiz ve bebek yogamız, hepsi bunların bir parçası. Erken bebek uyarımında en önemli uyarılardan biri de dokunma duyusu. Çocuk masajıyla, çeşitli yumuşak malzemelerle, fırçalarla, dokunabileceği dokulu materyallerle bebeği karşılaştırmak gerek. Çünkü bu dönemde bebekleri beş duyuyla uyarıyoruz. İşitsel, görsel duyu kadar dokunma da önemli. Bunun için banyodan sonra ve uykudan önce masajı çok önemsiyoruz. Burada uygulamada yaptığımız masajı annelerin de yapmasını, onlarla oyun oynamasını, çıplakken derisine, kollarına, bacaklarına, gövdesinin parçalarına dokunmalarını, gıdıklamalarını istiyoruz. Bütün bunlar son derece uyarıcı ve geliştirici yaklaşımlar. Bizim oyunlarımızda da dokunma duygusunu hissettikleri bir sürü değişik nesneyi uyarıcı olarak kullanıyoruz. Bu da nörolojik gelişim için bebeklerde en önemli uyarımlardan biri. Dokunmak güzeldir.